Abstract

Tematem artykułu jest analiza wystąpień kandydatów na prezydenta Polski ze szczególnym uwzględnieniem Karola Nawrockiego i Szymona Hołowni w trakcie przedwyborczych debat telewizyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem perswazyjnej roli metafory. Metafora w ujęciu kognitywnym to nie tylko sposób mówienia, lecz przede wszystkim narzędzie rozumowania, dlatego stanowi też ważny element retorycznych zabiegów, mających na celu przekonanie odbiorcy do proponowanej przez nadawcę wizji świata. Metafora może zatem, inaczej niż w przypadku argumentacji opartej na racjonalnych przesłankach, kreować pożądane przez mówców zestawy przekonań i postawy oraz wzmacniać postulowane w tekstach wartości. Analizie poddane zostały te spośród wystąpień, które zaliczane są do tzw. swobodnej wypowiedzi, czyli zawczasu przygotowanych tekstów, mających stanowić sedno programu wyborczego i planowanych przez kandydata działań. W ramach sześciu wyróżnionych kategorii tematycznych związanych bezpośrednio z wyborami zidentyfikowano schematy, które najczęściej mają konotacje negatywne. Dominują metaforyczne nawiązania do choroby, braku woli czy zwierzęcia. Na tym tle pozytywnie odznaczają się jedynie metafory POLITYK TO BUDOWNICZY i POLITYK TO REPREZENTANT.